MELANCHOLIA.

Verzweren

Dingen die het leven draaglijk houden, zijn die er dan in een annus horribilis? Ik ben nogal kieskeurig in de dingen des levens, een handicap die het er niet makkelijker op maakt. De domheid, lompheid en schijnheiligheid van co-habitanten in de nabije en wijdere omgeving werkt soms verdovend, soms verzwerend. Verzweren is een woord dat ik altijd een zwaar belastende en negatieve betekenis heb toegedicht. Etterende dikke tenen waren meermaals mijn deel, waarna ik ontelbare avonden met mijn voeten in heet water sleet, water dat er troebel uitzag door de aanwezigheid van desinfecterende tabletten met een onuitspreekbare naam.

Lezen en lopen gaan de infectie momentaan tegen, maar een afdoende geneeskrachtige werking hebben ze uiteindelijk niet. Ze hebben me afreus pijn gedaan, een salvo van gifpijlen zoefde onaangekondigd langs achter binnen, dwars door de rug, niet gehinderd door de ribben en langs het hart weer naar buiten. Sinds dat moment tocht het in mijn hart en tegelijk is de hartstocht verdwenen. Sloten troost bieden boeken met overgewicht omdat ik er ongemerkt en veilig kan in wegduiken, ergens onder het deken van pakweg pagina drie- of vierhonderd. Het lopen in een zee van jong en oud en dik en dun en mannelijk en vrouwelijk zorgt voor een gelijkaardige roes die duurt tot ver na de finishlijn, zelfs tot na de douche die proeft naar zilt lichaamszout.

Ik doe mezelf pijn om die van anderen niet te moeten voelen.

Gijzeling

Tijdens het paasreces ben ik 14 keer op een rij doodgegaan, zoals het een integer christen betaamt. Voor mijn neus streek een kolonie regenwulpen neer die zich te goed deed aan paaseieren van diverse pluimage. Daar en toen, op dat moment, ging ik voor de eerste keer dood. Het was het begin van een lange, uitgesponnen lijdensweg, slechts onderbroken door karige intermezzo's ter volksvermaak. Voor de stoïcijn in mij voelde het stenigen lekker aan, net als het schimpen. Mensen van wie ik het niet verwacht had, vluchtten weg in de buik van de zee, voorbij de dijk en de pompeus opgespoten toeristenprefab. Drie dagen aan één stuk door mestte ik mijn stulp uit, quasi als een maniak met ammoniak. Het was eeuwen geleden en het resultaat oogde troostgevend. Ik maakte de kelder, die volgestouwd ligt met voedingsmiddelen, helemaal up-to-date. De ellenlange scheuten van vergane aardappelen werden verwijderd, evenals stapels ongebruikte thee. Nu alles weer geschikt is, blijken er overstocks te zijn. Ik kan een zwembad nemen in rode kool met appel, genieten van een jacuzzi in Heinz mayonaise. Van een namiddagje uiterste houdbaarheidsdatums bekijken word ik altijd vreselijk weemoedig en kwaad op mezelf. Hoe, beste ik, kan dit hier al een paar jaar overtijd wezen zijn? Vergeleken met begin deze week ruikt en oogt mijn huis als een cleanroom. Alles is steriel. Mijn hoofd denkt donkere gedachten. De lente dreigt met een uitbraak. Straks gijzel ik mezelf nog. 

Zebrapad

Haar beeld staat gebrand op mijn netvlies. Na het schellen van de laatste schoolbel komt ze met zelfzekere tred de school buitengestapt, met in haar zog tientallen eendjes. Ze draagt een fluohesje dat een paar maten te groot is en een stop-bordje met houten handvat. Samen met een andere lerares staat ze keer op keer majestueus in het midden van het zebrapad terwijl de kindjes, papa's en mama's, oma's en opa's de straat oversteken. Haar glimlach straalt tot op de speelplaats. Voor alle overstekend wild heeft ze een warme blik in de ogen klaar. Een veilig baken in de zotte avond.
Maar deze week is ze er niet, heb ik pas woensdag gemerkt - de onzichtbare macht der gewoonte kruipt ongemerkt onder de huid van mensen. M staat niet op het zebrapad. Ze is zelfs niet op school. M heeft andere katten te geselen. Bij haar zoon R is L geconstateerd. K heeft R bij zijn schabbernak, in ieder geval voorlopig, tot het hossen van de ene naar de andere testbank uitsluitsel heeft gebracht. Niemand was hierop voorzien, zelfs M niet die voor onbepaalde tijd gestopt is met juffrouw spelen. Het is geen spel meer. Intussen huilt broer P de muren rond de speelplaats vochtig, keer op keer in donkere hoekjes waarvoor spinnen hun neus ophalen. De rode brievenbus op de speelplaats heeft een nieuwe bestemming gekregen. Het is een R-bus geworden, een vergaarbak voor woorden van troost, schouderklopjes en goedbedoelde vraagjes die branden van nieuwsgierigheid. Straks, op 1 september, hoop ik dat mijn brigadierster weer als vanouds haar voeten veegt aan het vertrouwde zebrapad. 

Vertrouwen

Wie kan je in dit aardse leven blindelings vertrouwen? Zullen we daar even een boompje over opzetten. De paranoïde schizofreen in mij vertrouwt niemand. Meer. Niemand meer. Als kind geloofde ik in het goede, ik keek op naar de lagereschool-pastoor. Catechese was een ernstige en vrome bezigheid op woensdagnamiddag. Toen was toen. Het was bij nader inzien een ander leven. Het leven vóór de schizofrenie. Ik geloofde in jeugdig buurmanschap en zoende vol overgave rondborstige tienermeisjes van de hogere cyclus temidden het woekerend onkruid. Er hing een parfum van paradijselijkheid tijdens alle vakantiemaanden. 

Niet veel later deed de middelbare sérieux zijn intrede die als een blusdeken alle geloof begon te verstikken. Ik was gevormd en werd daarna nog eens gekneed. Het vertrouwen in de medemens smolt als sneeuw voor de zon. Rivaliteit verving ongemerkt vriendschap. College lopen werd een wedstrijd - ook en vooral tussen ouders - die je niet winnen kon. De besmetting was compleet, de collateral damage ook.

Ik typ geduldig en berustend dit blogje vol, gelouterd en getormenteerd tegelijk. De mensheid is op drift, elke bewoner vecht voor een plaatsje in de reddingssloep. De ijsbergen bevinden zich meer dan ooit onder de zeespiegel. 's Nachts zie ik overal dwaallichtjes en vuurvliegjes. Onbereikbare olielampjes waaraan het nauwelijks warmen is. Zie ze doen, de mensen. Van hot naar her. Gebiologeerd en gecorrumpeerd. Het onafscheidelijke mes in de hand. Komende week begint de lente. Ach. Elke seizoen zijn kwakzalver. 

Verweekt

Zo van die weken waarin alles schijnbaar obsessief wordt samengebald na een lange rustpauze in het leven. Overlijdens aan de lopende band, lokaal, nationaal en internationaal. Steekpartijen in de rug netjes tussen twee ruggewervels in, zodat de pijn niet gauw gaat liggen. Ja, in de politiek, afdeling 'dorp', behoren steek-partijen tot het natuurlijke landschap van kouter en pint. Ik erodeer met sprekend gemak, maak mijn rugzak klaar en trek een hele poos de woestijn in om daarna als mezelf - helemaal weer mezelf - terug te keren. Gelouterd, onthaat, gemoedsrustig. Ik heb vaak aan Steven en Tia moeten denken deze week. Dat het allemaal 'ruw en rauw' is. Dat aanmodderen geen zin heeft. Dat de kracht om te vechten op is, foetsie, verschwunden. Eerder deze week kwam Ward De Ravet te sterven, de burgemeester van Veurne. 's Avonds zond de VRT een aflevering van Slisse & Cesar uit ter herinnering van deze fantastische acteur. Een tsunami van nostalgie overviel mij. Begin- en eindgenerieken op het ritme van vibrafoons en trompetten. Aftitelingen met respect en tijd voor elkeen van vlees en bloed. Op een bepaald moment stonden ze daar met zijn drieën geweldige rollen te vertolken op de set, Ward De Ravet, Ann Petersen en Jan Reusens. Even later besefte ik dat ze alledrie even dood waren vandaag. Ik word oud. Mijn collectief geheugen wordt de laatste tijd vaak aangesproken. Te vaak om goed en gezond te zijn. Mijn Kaap de Goede Hoop ligt intussen, op mijn 43ste, achter mij. Ik heb de wind alleen nog letterlijk in de zeilen. De onzichtbare leegte blaast zo hard dat de tijd mij zonder omkijken inhaalt. Erop en erover. Neen, de dood heeft mij nog geen aanzoek gedaan, maar in de voortuin lopen te veel mensen rond momenteel. Lijkenpikkers en ramptoeristen. Ik ben er even niet.